RELATIES
DE WEG TERUG NAAR JEZELF
Relaties zijn er in vele vormen. Tussen partners, tussen ouders en kinderen, broers en zussen, vrienden, collega's en andere mensen die elkaar ontmoeten, raken en spiegelen. Iedereen is welkom, ongeacht gender, genderidentiteit, seksuele oriëntatie of relatievorm.
Want waar mensen elkaar werkelijk ontmoeten, ontstaat een ervaringsveld waarin ontwikkeling zichtbaar en voelbaar wordt. En soms is het fijn om daar even samen met iemand naar te kijken.
Dank je dat jij zo volledig bent
wie jij bent,
dat ik uiteindelijk niet anders meer kan
dan steeds meer te ontdekken
wie ík ben.
DEGENE DIE JE HET MEEST RAAKT...
...RAAKT IETS IN JOU WAT VAN GROTE WAARDE IS
Nergens worden onze patronen, verlangens, grenzen en kwetsbaarheden zo voelbaar als in contact met een ander.
De ander doet iets, zegt iets of laat juist iets na waardoor er iets in ons in beweging komt.
Of de ander is verdrietig, geraakt of depressief en onmiddellijk schieten we in de zorgreflex. We gaan begrijpen, helpen, aanpassen of dragen. En precies daarmee is de beweging naar de ander al een feit.
Waarom doe jij dit?
Waarom begrijp jij mij niet?
Waarom verander jij niet?
Of
Ik blijf wel thuis als jij je zo voelt.
Ik begrijp wel dat je je afspraken niet nakomt.
Laat mij het maar voor je oplossen.
Ogenschijnlijk heel verschillende reacties, maar in beide gevallen verschuift onze aandacht van wat er in ons gebeurt naar de ander. De emotie die in ons ontstaat, kan daarmee bijna ongemerkt een opdracht voor de ander worden:
IJij moet iets anders doen, zodat ik mij anders kan voelen.
Of
Ik moet iets voor jou doen, zodat jij je anders voelt, en ik mij daardoor ook beter kan voelen.
Vanuit De Intelligentie van Ontwikkeling© nodigt een relatie uit tot een andere beweging: Niet eerst naar de ander. Eerst terug naar jezelf. Van waaruit reageer jij op het gedrag van de ander? Tot welke nieuwe ontwikkeling nodigt deze ervaring jou uit?
WAT JIJ IN MIJ RAAKT, IS VAN MIJ
Dat betekent niet dat alles wat een ander doet acceptabel is. We mogen grenzen stellen, behoeften uitspreken en een relatie beëindigen. Maar datgene wat het gedrag van de ander in mij oproept, is in eerste instantie mijn ervaring. Een emotie is daarmee sturingsinformatie voor degene die haar ervaart. Niet automatisch veranderinformatie voor degene die haar veroorzaakt.
De beweging verandert van:
“Jij doet dit en daardoor voel ik mij zo. Dus jij moet veranderen.”
Naar
“Wat jij doet raakt iets in mij. Ik merk wat dat met mij doet en dat heb ik te onderzoeken.”
Dan verschuift de aandacht naar binnen:
Wat gebeurt hier in mij?
Wat voel ik?
Wat wordt geraakt?
Wat vraagt hier mijn aandacht?
Wat geraakt wordt, is de weg terug naar jezelf.
WANNEER ZORGEN EN BEGRIJPEN SYMBIOTISCH WORDEN
Veel van wat we liefde noemen, kan ongemerkt een wederzijdse uitwisseling worden.
Ik beweeg naar jou:
Ik voel wat jij nodig hebt. Ik begrijp je. Ik pas me aan. Ik probeer je pijn te verzachten. Ik zorg dat jij je goed voelt.
Of ik verwacht dat jij naar mij beweegt:
Jij moet verantwoordelijkheid nemen. Jij moet ruimte maken. Jij moet leren luisteren. Jij moet emotioneel aanwezig zijn.
En ergens kan daar een onuitgesproken verwachting onder ontstaan:
Als ik voor jou zorg, zorg jij dan ook voor mij?
Als jij er niet voor mij bent, wat heeft deze relatie dan voor zin?
Zo kunnen twee mensen steeds meer verantwoordelijk worden voor elkaars binnenwereld. Ook begrijpen kan daarin een ruilmiddel worden. We zijn dan voortdurend bezig met wat de ander nodig heeft, waar diens gedrag vandaan komt, wat de ander zou moeten ontwikkelen en hoe we kunnen helpen. En voor we het weten, werken we harder aan de ontwikkeling van de ander dan aan onze eigen ontwikkeling. Hier ligt een belangrijk ondersceid tussen empathie en sympathie. Empathisch aanwezig zijn betekent dat ik kan zien en voelen dat jij het moeilijk hebt, zonder jouw ervaring van je over te nemen.
Jouw ervaring is van jou. Mijn ervaring is van mij.
Ik mag naast je blijven staan zonder jouw probleem op te lossen, jouw ontwikkeling voor je te dragen of van jou te verlangen dat jij verandert om mijn binnenwereld te reguleren.
VAN SYMBIOTISCH NAAR INDIVIDUEEL BEWUSTZIJN
Werkelijke verbinding vraagt dat twee mensen steeds meer in staat zijn zichzelf te dragen. We mogen leren:
Dat ik kan voelen wat er in mij gebeurt zonder jou nodig te hebben om dat gevoel weg te nemen.
Dat jij geraakt mag worden zonder dat ik jouw pijn voor je hoef op te lossen.
Dat we onze behoeften en grenzen kunnen voelen en uitspreken.
Dat we verschillend mogen zijn.
Dat nabijheid niet hetzelfde hoeft te zijn als versmelting en afstand niet automatisch afwijzing betekent.
Ik draag mezelf. Jij draagt jezelf.
Juist daardoor kunnen we naast elkaar bestaan, van elkaar genieten, elkaar raken, van elkaar leren en samen groeien. Wanneer we onszelf kunnen dragen, verandert ook de manier waarop we communiceren:
“Wat je deed raakte iets in mij. Ik merk dat ik daardoor geïrriteerd ben en misschien even wat stiller word. Ik weet dat wat geraakt wordt van mij is en dat heb ik te onderzoeken.”
We laten de ander weten wat er in ons gebeurt, zonder hem of haar automatisch verantwoordelijk te maken voor onze ervaring. Dat creëert ruimte voor eerlijkheid, kwetsbaarheid, autonomie en verbinding.
Wie zich niet durft te laten raken, kan wel contact maken, maar geen werkelijke verbinding aangaan.
BEGRIJPEN → VOELEN → VERSTAAN IN RELATIES →
BEGRIJPEN
helpt ons patronen herkennen en zien wat er tussen twee mensen gebeurt.
VOELEN
brengt de aandacht terug naar wat de interactie in onszelf teweegbrengt.
VERSTAAN
ontstaat wanneer we herkennen wat die ontmoeting zichtbaar maakt over onze eigen ontwikkeling.
De ander begrijpen zonder diens proces over te nemen. • Voelen wat de ander in jou raakt. • Verstaan wat daarin voor jou zichtbaar wordt.
BINNEN LIEFDESRELATIES BEÏNVLOEDT DEZE DYNAMIEK OOK HET SEKSUELE VERLANGEN
Wanneer liefdespartners verantwoordelijk worden voor elkaars binnenwereld, kan de gelijkwaardigheid verschuiven. De één zorgt, de ander wordt verzorgd. De één claimt, de ander trekt zich terug. De één past zich aan, de ander bepaalt. Zo kan ongemerkt een ouder-kinddynamiek ontstaan. Waar twee volwassen partners elkaar niet langer als twee zelfstandige individuen ontmoeten, kan ook de seksuele verbinding veranderen.
Verlangen heeft ruimte nodig.
Twee mensen die naast elkaar kunnen staan, elkaar niet hoeven te redden of bezitten en zichzelf niet hoeven te verlaten om bij de ander te kunnen blijven.
Juist autonomie kan ruimte maken voor intimiteit.
We onderzoeken onder andere:
Waar raken jullie elkaar?
Welke patronen blijven terugkomen?
Waar ontstaat claim, afstand, aanpassing of controle?
Waar wordt de ander verantwoordelijk gemaakt voor een gevoel dat in jou ontstaat?
Waar neem jij verantwoordelijkheid over die bij de ander hoort?
Het RE-ACT Model© ondersteunt het ontvangen, voelen en integreren van wat de interactie in ieder afzonderlijk oproept. Het Taalmodel van het Leven© helpt vervolgens verstaan welke sturingsinformatie daarin zichtbaar wordt.
RELATIEBEGELEIDING & MEDIATION
Een relatie laat niet alleen zien hoe we met de ander omgaan. Ze laat ons ook ervaren hoe we met onszelf omgaan wanneer de ander ons raakt.
Voor twee mensen die willen onderzoeken hoe zij elkaar raken, welke patronen tussen hen ontstaan en hoe ieder verantwoordelijkheid kan nemen voor zijn eigen ontwikkeling zonder de verbinding met de ander te verliezen. Dat kan gaan om liefdespartners, maar ook om bijvoorbeeld een ouder en volwassen kind, broers of zussen, familieleden of andere relaties waarin terugkerende patronen, spanning of conflict om aandacht vragen.